Các yếu tố nguy cơ gây bệnh tiểu đường type 2



yếu tố nguy cơ gây bệnh tiểu đường

Các yếu tố nguy cơ gây bệnh tiểu đường type 2 cần biết:

Hiện nay vẫn chưa biết rỏ tại sao có người mắc bệnh tiểu đường – bệnh đái tháo đường, trong khi người khác lại không bị. Nguyên nhân gây bệnh tiểu đường chưa được xác định cụ thể, tuy nhiên có một số yếu tố nguy cơ gây bệnh tiểu đường – đái tháo đường type 2 đã được nhận diện, bao gồm:

  • Thừa cân, béo phì: Thừa cân là yếu tố nguy cơ nguyên phát đối với đái tháo đường type 2. Nhiều mô mỡ sẽ làm cho các tế bào trở nên đề kháng với insulin.Để biết bạn thừa cân hay béo phì, bạn cần phải đo chỉ số khối cơ thể ( BMI). Nếu BMI ≥ 23 kg/m2 và kèm theo 1 trong các yếu tố nguy cơ sau đây, bạn cần phải được xét nghiệm tầm soát bệnh tiểu đường:
  • Lối sống thụ động. Ít vận động là yếu tố nguy cơ gây bệnh tiểu đường – đái tháo đường type 2 quan trọng nhất. Hoạt động thể lực sẽ giúp kiểm soát trọng lượng cơ thể, tăng sử dụng glucose  làm năng lượng và giúp tế bào nhạy cảm hơn với insulin ( làm insulin hoạt động tốt hơn ). Đó là lý do tại sao ngày xưa bệnh tiểu đường ít gặp, trong khi ngày nay bệnh tiểu đường tăng chóng mặt cùng với sự phát triển kinh tế, đi kèm với phương tiện đi lại, tivi…và lối sống thụ hưởng.
  • Tiền căn gia đình:  Nếu có người thân trong gia đình ( cha, mẹ, anh chị em ruột) bị tiểu đường – đái tháo đường type 2 thì bạn sẽ có nguy cơ bị đái tháo đường type 2 cao hơn.
  • Sắc tộc/ chủng tộc:  Mặc dù không biết tại sao nhưng những người thuộc những sắc tộc sau có nguy cơ bị tiểu đường – đái tháo đường type 2 cao hơn người thuộc sắc độ khác, bao gồm những sắc tộc sau : Người Mỹ gốc Phi, Tây Ban Nha, thổ dân da đỏ và người Mỹ gốc Á…Vấn đề liên quan đến gene.
  • Tiền đái tháo đường . Tiền đái tháo đường là tình trạng đường huyết tăng cao hơn bình thường nhưng chưa đủ cao để chẩn đoán đái tháo đường type 2. Nếu không thay đổi lối sống và điều trị, tiền-đái tháo đường có khuynh hướng tiến triển thành bệnh đái tháo đường type 2 trong tương lai gần.
  • Đái tháo đường thai kỳ . Nếu sản phụ bị tiểu đường thai kỳ ( đái tháo đường thai kỳ), sẽ có nguy cơ bị  bệnh tiểu đường – đái tháo đường type 2 sau này. Do vậy mà đái tháo đường thai kỳ được cho là yếu tố nguy cơ gây bệnh tiểu đường type 2.
  • Sanh con > 4kg: Nếu sản phụ sanh con > 4 kilograms cũng tăng nguy cơ bị đái tháo đường type 2. Do vậy, nếu bạn đã từng sanh con > 4kg, đừng vội mừng, hãy nhanh chóng đi kiểm tra đường huyết.
  • Tăng huyết áp:  Tăng huyết áp ≥ 140/90 mmHg hay đang bạn đang uống thuốc điều trị Tăng huyết áp, đều có nguy cơ bị bệnh tiểu đường – đái tháo đường.
  • Rối loạn Lipid máu:  Rối loạn mỡ máu cũng là yếu tố nguy cơ gây bệnh tiểu đường – đái tháo đường type 2. Khi xét nghiệm mỡ máu, nếu HDL cholesterol <35 mg/dl và/hay TG >250 mg/dl. Bạn đã có nguy cơ bị tiểu đường.
  • Phụ nữ có hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS): Phụ nữ đã được chẩn đoán hội chứng buồng trứng đa nang có nguy cơ cao bị đái tháo đường type 2.
  • Những dấu hiệu lâm sàng khác kết hợp với đề kháng Insulin: vòng eo lớn, dấu hiệu gai đen ( acanthosis nigricans)
  • Tiền sử bệnh mạch vành
  • Tuổi . Nguy cơ đái tháo đường type 2 tăng khi lớn tuổi, đặc biệt sau tuổi 45. Có thể do khi lớn tuổi bệnh nhân có khuynh hướng ít hoạt động thể lực hơn, giảm khối lượng cơ, và tăng cân. Tuy nhiên đái tháo đường type 2 càng ngày xảy ra càng nhiều trên bệnh nhân trẻ tuổi.

Khi xác định mình thuộc nhóm nguy cơ bị bệnh tiểu đường, bạn nên đi xét nghiệm ngay để chẩn đoán đái tháo đường ngay. Nếu kết quả bình thường, bạn nên xét nghiệm lại mỗi 3 năm.

Tuy nhiên, cũng tùy theo kết quả ban đầu mà việc xét nghiệm theo dõi lần sau có thể phải thường xuyên hơn, ví dụ: nếu kết quả là tiền- tiểu đường: bạn cần xét nghiệm mỗi năm và củng tùy theo các yếu tố nguy cơ mà thời gian xét nghiệm có thể gần lại.

Những bài liên quan:

Giới thiệu về tác giả

Lý lịch Bs Chuyên khoa 2 Ngô Thế Phi

Sáng lập website www.daithaoduong.com
1999: Tốt nghiệp ĐH Y Dược TP.HCM
2000-2001: Chuyên khoa sơ bộ Nội Tiết BV Chợ Rẫy
2007: Tốt nghiệp Chuyên khoa 1 Nội Tiết ĐH Y Dược TP.HCM
2013: Tốt nghiệp Chuyên khoa 2 Nội Tiết ĐH Y Dược TP.HCM

Phòng khám Tiểu đường
Số 241, Đặng Văn Bi, Phường Trường Thọ, Quận Thủ Đức, TP. HCM