Bệnh tiểu đường – đái tháo đường là gì ?

Bệnh đái tháo đường ( hay còn gọi là tiểu đường ) là gì ? Đó là một bệnh lý mà đường glucose trong máu tăng cao.

Ngày nay bệnh tiểu đường, đái tháo đường đã rất phổ biến và đang bùng phát trên toàn thế giới.

Tuy nhiên, bệnh tiểu đường không mới, nó là bệnh được biết đến rất sớm.

Lịch sử bệnh tiểu đường

Trong một tài liệu y học cổ xưa của người Ai cập được viết vào khoảng 1550 trước công nguyên đã mô tả tình trạng tiểu nhiều.

Một thầy thuốc người Hy lạp – Aretaeus sống vào thế kỷ thứ 2 sau Công nguyên, đã đặt tên căn bệnh này là diabetes theo nghĩa tiếng Hy lạp là “chảy qua”. Aretaeus quan sát thấy cơ thể của những bệnh nhân của ông ta dường như “tan chảy” vào nước tiểu.

 Họ nhận thấy rằng nước tiểu của người bệnh tiểu đường rất ngọt. Do vậy, cách để chẩn đoán bệnh tiểu đường thời đó là tiểu gần tổ kiến, nếu thấy kiến bu vào nơi tiểu, có nghĩa là bị bệnh tiểu đường.

Khoảng thế kỷ 18, các thầy thuốc đã thêm một từ Latin: mellitus ( có nghĩa là ngọt – mật ngọt) vào diabetes. Và từ đó Diabetes Mellitus là thuật ngữ chỉ bệnh tiểu đường – đái tháo đường.

Dịch tể bệnh tiểu đường

Ngày nay, bệnh đái tháo đường đường đang bùng phát trên toàn cầu. Theo dữ liệu của Liên đoàn đái tháo đường Thế giới – IDF, năm 2019 có 463 triệu người mắc bệnh đái tháo đường trên thế giới. 

Biểu đồ tăng trưởng bệnh tiểu đường, đái tháo đường trên thế giới, theo Atlas IDF 2019

Biểu đồ tăng trưởng của bệnh tiểu đường

  • Cứ 11 người lớn ( 20 – 79 tuổi): có 1 người bị tiểu đường
  • 50% người mắc bệnh tiểu đường nhưng chưa được chẩn đoán
  • Tỉ lệ người bệnh tiểu đường cao tuổi ( >65 tuổi ) chiếm 20%.
  • Cứ 6 thai nhi thì có 1 bé chịu ảnh hưởng của tăng đường trong máu. 84% là do đái tháo đường thai kỳ…

Tại sao bị bệnh tiểu đường – đái tháo đường ?

Như chúng ta đã biết, tiểu đường là do đường glucose tăng cao trong máu. Vậy Glucose từ đâu mà có? và tại sao glucose lại tăng trong máu.

Glucose

Glucose được tạo ra từ thức ăn: carbohydrate

Sau khi chúng ta ăn vào, thức ăn sẽ được chuyển thành glucose.

Glucose là dạng đường đơn, rất quan trọng giúp cho não hoạt động và là nguồn năng lượng giúp cơ thể hoạt động và xây dựng các tế bào cũng như cơ quan.

Nồng độ glucose trong máu được điều hoà bởi insulin. Có nghĩa là glucose tăng cao hay thấp là do tác dụng của insulin.

Insulin là gì?

Insulin là một loại hoóc-môn có trong cơ thể. Insulin được tế bào beta tuyến tuỵ tiết ra.

Insulin tiết ra nhiều hay ít là tuỳ thuộc vào lượng carbohydrate và các thành phần khác sau khi chúng ta ăn vào.

Insulin “quản lý” đường glucose như thế nào ?

Insulin giúp glucose đi vò tế bào để tạo năng lượng

Khi glucose trong máu tăng cao do chúng ta ăn nhiều thức ăn chứa tính bột….

Lập tức, insulin được tiết ra với số lượng tương ứng, để đưa Glucose từ máu đến gan và dự trữ ở đó.

Đồng thời insulin cũng đưa glucose đến cho các tế bào ở cơ, mô mỡ… tiêu thụ.

Khi glucose trong máu thấp ( như khi chúng ta nhịn đói ), tuyến tuỵ sẽ giảm sản xuất insulin

Khi đó những hormon khác sẽ hoạt động để lấy glucose đã dự trữ ở gan, ở các tế bào cơ, mô mỡ…đưa vào trong máu.

Có bao nhiêu loại bệnh tiểu đường – đái tháo đường ?

Bệnh tiểu đường được chia thành 4 nhóm, phổ biến nhất là Tiểu đường Type 1 Tiểu đường Type 2.

Một dạng bệnh tiểu đường khác nữa là trường hợp một số phụ nữ mắc bệnh tiểu đường khi mang thai được gọi là Tiểu đường thai kỳ.

 Chưa hết, một số trường hợp mắc bệnh tiểu đường khác do nguyên nhân khiếm khuyết về gen hoặc những loại bệnh như xơ nang, cấy ghép tạng, và thậm chí là từ việc chữa trị bệnh AIDS.

Trên thực tế mà nói, bệnh tiểu đường tồn tại đến hơn 10 dạng khác nhau!

Những đối tượng nào có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường?

Bệnh tiểu đường đang rất phổ biến, từ người già đến trẻ, từ thành thị đến nông thôn, từ người giàu đến người nghèo…Vậy đâu là yếu tố nguy cơ dễ mắc bệnh tiểu đường?

Ccác nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, đái tháo đường: thừa cân, béo phì, ít vận động, mỡ máu
CÁC NGUY CƠ MẮC BỆNH TIỂU ĐƯỜNG – ĐÁI THÁO ĐƯỜNG

Mỗi bệnh nhân tiểu đường thì sẽ có mỗi triệu chứng và cách điều trị khác nhau.

Tích cực điều trị tiểu đường là cách giúp bạn tránh được các biến chứng tiểu đường và sống vui khoẻ.

Các bài viết liên quan

Viết một bình luận